Bakan Yumaklı: “6 Şubat depreminden etkilenen illerdeki üreticilere toplam 14 milyar lira tarımsal destek ödemesi yapıldı.”
![](https://haber-hamur.com.tr/wp-content/uploads/2024/02/bakan-yumakli-6-subat-depreminden-etkilenen-illerdeki-ureticilere-toplam-14-milyar-lira-tarimsal-destek-odemesi-yapildi-lXgZpvKM-780x470.jpg)
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, başta Kahramanmaraş olmak üzere 6 Şubat depreminden etkilenen illerde çalışmaların afetin ilk anından bu yana aralıksız sürdüğünü belirterek, toplam 14 milyar 150 milyon liralık tarımsal destek ödemesi yapıldığını bildirdi. Tarımsal üretimde ülkenin can damarı olan bölgede üretimin kesintisiz devam etmesini sağlamak amacıyla 2023 yılında üreticilere yönelik çalışmalar yapılmıştır. .
Bakan Yumaklı, 6 Şubat’ta 11 ili etkileyen depremde hayatını kaybedenlere Allah’tan rahmet, yaralılara acil şifalar diledi. Derin acıları geride bırakan felaketin ardından ülkenin yaraları sarmak için tek vücut olarak seferber olduğunu hatırlatan Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanlığı olarak depremin ilk anından itibaren AFAD ile koordineli çalıştıklarını vurguladı.
“Depremde daima üreticimizin yanında olduk”
Yumaklı, dünyada “yüzyılın felaketi” olarak adlandırılan büyük yıkıma rağmen bölge halkının zor şartlarda bile üretmeye devam ettiğini vurgulayarak, “Bakanlık olarak çiftçimizin yanında olduk. Üretimin sürdürülebilirliğinin sağlanması için gerekli her türlü desteği sağlıyoruz, bundan sonra da vermeye devam edeceğiz.” .
Bu çalışmalar kapsamında 6 Şubat depreminden etkilenen illerde üreticilerin mağdur olmaması adına başta tarımsal destekler olmak üzere pek çok uygulama ve düzenlemeyi hayata geçirdiklerini hatırlatan Yumaklı, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Çiftçi Kayıt Sistemi Yönetmeliğinde yapılan değişiklikle 2023 üretim yılı için iş değişikliği başvuru süresi uzatılarak deprem bölgesindeki çiftçilerin tarımsal takviyelerden faydalanmasında yaşanabilecek mağduriyetlerin önüne geçildi. Afet Bölgesi olarak ilan edilen illerimizde ve Diğer illerde üreticilerin zamanında başvuru yapamayacağı ve birçok projede destek ve desteklerde gecikmeler yaşanabileceği öngörülüyor.” Hibe başvuru süreleri uzatıldı. Deprem felaketinden etkilenen illerimizde mazot gübre takviyesi kapsamında aynı ödeme nakit olarak yapılarak çiftçilerimizin ihtiyaçlarına yönelik harcama kolaylığı sağlandı. Bu kapsamda deprem bölgesindeki çiftçilerimize toplam 2 milyar 900 milyon TL mazot gübre desteği ödemesi yapıldı.”
Yumaklı sözlerini şöyle sürdürdü:
“Depremden etkilenen illerimizdeki üreticilerimizin üretime devam edebilmeleri için yağlı tohumlu bitkiler üretiminin artırılmasına yönelik Tarım Arazilerinin Kullanımının Etkinleştirilmesi Projesi kapsamında 127 milyon TL ödenek ayrılarak dikim ile ilgili faaliyetler yürütüldü, baklagiller, tahıllar ve sebzeler. Deprem bölgesinde bitkisel üretim kesintisiz devam etti.” Bunun için Bakanlığımız, deprem bölgesine yapılacak gübre sevkiyatlarında öncelik verilmesi ve bölgeden gelebilecek ek gübre taleplerinin acilen karşılanması amacıyla gübre üreten firmalarla temasa geçerek bir uyum süreci gerçekleştirdi.
Sayın Cumhurbaşkanımızın ‘Depremde hayvanları telef olan vatandaşlarımızın tüm kayıpları birebir karşılanacaktır’ talimatı doğrultusunda büyükbaş, küçükbaş hayvan yetiştiricilerimize ücretsiz hayvan dağıtımını tamamladık. Depremden etkilenen illerimizde bu kayıpların yerine kümes hayvanları ve arı kovanları yok oldu. Bu kapsamda toplam 909 milyon TL maliyet; 5 bin 804 büyükbaş, 43 bin 317 koyun, 549 bin kanatlı hayvan ve 26 bin 318 arı kovanını yetiştiricilerimize ücretsiz teslim ettik. Ayrıca deprem bölgesindeki 10 bin 328 arıcıya 5 bin 358 ton yemlik şekeri ücretsiz dağıttık. Hayvancılık kapsamında depremden etkilenen illerimizdeki yetiştiricilerimize 1 milyar 372 milyon TL yem takviyesi ödendi.”
Deprem bölgesinde 10 milyon doz şap aşısı ücretsiz
Deprem bölgesinde hayvan sağlığının korunması için gerekli tedbirleri aldıklarını belirten Yumaklı, “Yaklaşık 60 milyon TL’ye mal olan 5 milyon doz büyükbaş hayvan şap aşısını bu illerimizde ücretsiz uyguladık. Genel hayatı etkileyen afet bölgeleri olarak ilan edildi. Bu uygulama 2024 yılında da devam edecek. Böylece 2 yılda 145 milyon doz ilaçlanmış olacak.” “TL tutarındaki yaklaşık 10 milyon doz aşı Bakanlığımızca ücretsiz olarak uygulanacaktır.”
Bakan Yumaklı, Çayır Mera Islahı ve Amenajman Projeleri kapsamında çiftçilerin çoban ve hayvan çadırı, yemlik, kundak ve çoban çantası ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla toplam 50 milyon TL bütçeli bir çalışma yürütüldüğünü de belirtti. Meralarda hayvancılık yapanlar şu değerlendirmelerde bulundu:
“Bakanlığımız iş birliğiyle deprem bölgelerindeki yetiştiricilerimizin pazarlanma imkanı bulamayan çiğ sütleri, üretici örgütlerine ve özel birimlere yönlendirildi. Bu sayede bugüne kadar sektörde uyum sağlandı. Bölgedeki süt işletmeleri ve yetiştiricilerin ürettiği 431 bin ton sütün toplanarak üretime dönüştürülmesi Yine Bakanlığımız iş birliğiyle depremde barınakları zarar gören hayvanlara 20 bin 351 hayvan çadırı/brandalısı bölgeye gönderildi. Ayrıca afet bölgesine 16 bin ton hayvan yemi gönderildi.Ayrıca Türk Veteriner Hekimler Birliği ve AFAD aracılığıyla Bakanlığımız iş birliğiyle hayvanların bakımı ve beslenmesi için yaklaşık 55 ton yem dağıtıldı. Depremden etkilenen sokak hayvanları dağıtıldı.”
Balıkçılık sektörü destekleri
Ülkenin önemli tarımsal üretim kalemlerinden olan su ürünleri ve avcılığın da depremden etkilenen illerde yürütüldüğüne işaret eden Yumaklı, bu üreticilerin mağduriyetini önlemek için çalışmalar yürüttüklerini belirtti.
Bakan Yumaklı, “Deprem bölgesinde deniz ve iç sularda faaliyet gösteren toplam 1,21 armatöre, depremden kaynaklanan gelir kayıplarının karşılanması amacıyla bir defaya mahsus 11 milyon 300 bin TL destek ödemesi yapıldı.” avcılık faaliyetlerinden mahrum bırakılmaları ve avcılık faaliyetlerinin sürdürülebilirliğinin sağlanması.”
Depremde üretim tesisleri zarar gören 26 su ürünleri işletmesine toplam 44 milyon 700 bin TL destek ödemesi yapıldığını belirten Bakan Yumaklı, depremden etkilenen su ürünleri işletmesine toplam 56 milyon TL destek ödemesi yapıldığını belirtti.
Kırsal kalkınma destekleri
Bakanlık tarafından yürütülen ve kabul edilen proje bedelinin yüzde 50’sinin ödendiği Kırsal Kalkınma Yatırımlarını Destekleme Programının (KKYDP) afet bölgesindeki illerde de uygulandığına dikkat çeken Yumaklı, 2019 yılında 1.928 projenin tamamlandığını söyledi. Söz konusu iller 2023 yılında KKYDP kapsamında olup bunlara 131,8 milyon kişi düşmektedir. TL hibe desteğinin ödendiğini belirtti.
Bakan Yumaklı, proje başına 250 bin TL’ye kadar yüzde 100 hibe verildiği Kırsalda Uzman Eller Projesi kapsamında depremden etkilenen illerde 233 projeye 57,3 milyon TL hibe desteği ödendiğinin altını çizerek, şunları söyledi: “Tüm bu faaliyetler çerçevesinde depremin meydana geldiği 6 ilde şubat ayından bu yana afet bölgesindeki çiftçilerimize toplam 14 milyar 150 milyon TL tarımsal destek ödemesi yapıldı. Tarımsal üretimde ülkemizin can damarı olan bu illerimize, üretimin aksamadan devam etmesi için bugüne kadar olduğu gibi her türlü desteği vermeye devam edeceğiz.” sözlerini kullandı.
Yumaklı ayrıca, depremden etkilenen ve Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu projelerinin yer aldığı Kahramanmaraş, Hatay ve Malatya illerinde IPARD projelerinin hibe fiyatlarında fiyat farkı uygulandığını belirterek, şunları kaydetti: “Böylece 207 projenin hibe tutarı 490 milyon TL’den 710 milyon TL’ye çıkarılarak toplam 220 milyon TL’ye çıkarıldı.’ Ek destek sağlandı” dedi.
Ormancılar ve orman köylüleri
Afet bölgesi olarak ilan edilen illerdeki 3 bin orman köylüsü ve Tarımsal Kalkınma Kooperatiflerinin, 6 Şubat – 31 Temmuz 2023 ortalarına denk gelen 11,3 milyon TL tutarındaki ORKÖY kredi borcunu faizsiz olarak 31 Aralık 2023 tarihine kadar ertelediğini hatırlatan Yumaklı, şöyle konuştu: aşağıdaki değerlendirmeler:
“Depremden etkilenen illerimizde orman köylerinde kullanılmak üzere ayrılan 345,3 milyon TL ek deprem ödeneği ile depremden etkilenen illerdeki toplam ORKÖY bütçesi 458,4 milyon TL’ye çıkarıldı. Böylece gelirin yüzde 20’si elde edildi. Afet bölgesindeki orman köylerimizde 4 bin 312 orman köylüsü aileye 2023 yılında yardım ulaştırılacaktır.” Yüzde 20’si hibe olmak üzere faizsiz ORKÖY desteği sağlandı.”
Tarımsal sulama ve içme suyu ile taşkın koruma çalışmaları
Bakan Yumaklı, Kahramanmaraş merkezli 11 ili etkileyen depremler nedeniyle afet bölgesindeki barajların Bakanlığa bağlı Devlet Su İşleri (DSİ) teknik ekipleri tarafından detaylı bir şekilde incelendiğini, 110 baraj ve 30 barajın da detaylı olarak incelendiğini belirtti. Bu çerçevede göletler denetlendi. İçme suyu sondajı ve sulama altyapı onarımı ile ilgili çalışmaların da yürütüldüğünün altını çizen Yumaklı, şunları kaydetti:
“DSİ Genel Müdürlüğümüz deprem bölgesindeki Malatya, Hatay, Adıyaman, Kahramanmaraş ve Osmaniye illerinde toplam 143 kuyuda sondaj çalışmalarını tamamlayarak saniyede 2 bin 926 litre içme ve kullanma suyu elde edildi. Yine Bakanlığımıza bağlı olan DSİ Genel Müdürlüğümüz tarafından deprem sonrasında 6 Şubat’ta başlatılan çalışmalar, altyapı projelerinin bakım onarım çalışmalarının büyük bir kısmını tamamlayarak tarım arazilerine yeniden su kazandırdık.Bakım onarım çalışmalarını gerçekleştirdik. Bölgede toplam 56 kilometre uzunluğundaki kanallarda 16,7 kilometre sulama kanalı inşa ederek işletme bakım yollarının onarımını tamamladık. Ayrıca Hatay,Gaziantep,Kahramanmaraş’ta işletme ve bakım yollarının onarımını da tamamladık.” Elazığ ve Diyarbakır’da 515 kooperatif kuyusu denetlendi. Böylece Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’nün (DSİ) rutin faaliyetlerine ek olarak deprem bölgesindeki vatandaşlarımızın acil içme ve kullanma suyu ihtiyaçlarının karşılanması ve vatandaşların su ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla yaklaşık 1,2 milyar TL tutarında bir çalışma gerçekleştirildi. Tarımsal sulamanın aksamaması.”
Bakanlığa bağlı kuruluşların faaliyetleri
Tarımsal desteklerin yanı sıra DSİ, OGM, ESK, TİGEM, ÇAYKUR, TÜRKŞEKER, TMO ve AOÇ gibi Bakanlığa bağlı kuruluşlar tarafından deprem bölgesi için yaklaşık 6 milyar TL tutarında kaynak kullanıldığını belirten Yumaklı, “Eğer Deprem talebinden etkilenen yetiştiricilerimiz, terk edilmiş veya bakımı mümkün olmayan hayvanlarını yetiştirebilirler. “Et ve Süt Kurumu tarafından yerli olarak alınmıştır.” diye konuştu:
Yumaklı, “TMO’nun afet bölgesinde kota ve tür ayrımı yapmadan hububat ve bakliyat alımı yaptığını özellikle vurgulamak isterim.”
Bakan Yumaklı, Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü’nün (TİGEM) afet bölgesindeki yetiştiricilerin hayvanlarının yem ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik çalışmaları da koordine ettiğini vurgulayarak, “Ayrıca canlı büyükbaş ve küçükbaş hayvanların büyük bir kısmı ücretsiz olarak temin ediliyor. Depremde hayvanları telef olan yetiştiricilerimize hayvan dağıtımı TİGEM işletmelerinde yetiştirilen hayvanlardan karşılanmıştır.” bilgisini aktardı.
“Depremden etkilenen bölgede planlamalarımızı titizlikle yürütüyoruz”
Verimli toprak yapısı ve iklim koşullarıyla ülkenin gıda arz güvenliği açısından stratejik öneme sahip olan bölgede tarımsal üretimin geliştirilmesine yönelik her türlü destek ve planlama çalışmalarını titizlikle yürüttüklerini belirten Bakan Yumaklı, şöyle konuştu:
“6 Şubat depreminden sonra devlet ve millet olarak bir araya geldik, yaralarımızı birlikte sardık. Tarımsal üretimin aksamaması için var gücümüzle çalıştık. İnşallah Bakanlığımızın yeni uygulamalarını hayata geçireceğiz. Bu illerde planlı üretim ve sözleşmeli üretim yaparak bölgenin tarımsal üretimini daha da geliştirip ileriye taşıyacağız.” Bu süreçte bölgemizin çiftçisi, üreticisi ve işletme sahipleriyle birlikte hareket edip birlikte yol alacağız.
Rabbimiz bizleri ve ülkemizi bu tür felaketlerden daima korusun ve bir daha böyle acı günler göstermesin. “6 Şubat depreminde hayatını kaybeden kardeşlerimize ve meslektaşlarımıza bir kez daha Allah’tan rahmet, yaralananlara acil şifalar, tüm milletimize acil şifalar diliyorum.” – ANKARA